Waarom deze website?
Deze website is ontstaan vanuit mijn eigen zoektocht met de Bijbel. Er kwam een periode waarin ik merkte dat ik met steeds meer vragen rondliep over dingen die ik over God, geloof en de Bijbel had geleerd. Ik wilde daarom terug naar de Bijbel zelf en opnieuw onderzoeken wat er eigenlijk staat. Wie is God? Wat doet Hij door de Bijbel heen? Welke plaats heeft de mens binnen Zijn schepping? En hoe kan het dat mensen dezelfde Bijbel lezen en toch tot verschillende interpretaties en theologische stromingen komen?
Vanuit die zoektocht ben ik mijn bijbelstudies hier gaan verzamelen.
Teruggaan naar de Bijbel betekende voor mij ook dat ik woorden, beelden en thema’s opnieuw wilde onderzoeken die voor mij eigenlijk vanzelfsprekend waren, terwijl ik nooit echt had uitgezocht wat ermee werd bedoeld. Wat betekent de boom van kennis van goed en kwaad eigenlijk? Wat betekent het dat de mens naar Gods beeld is gemaakt? Zijn de 10 geboden slechts regels? En wat wordt er bedoeld met oordeel, zonde en eeuwig leven?
Tijdens die zoektocht realiseerde ik mij hoeveel afstand er zit tussen onze wereld en de wereld waarin de Bijbel is ontstaan. Ook begon ik steeds meer te zien hoeveel invloed de manier waarop we zelf naar de Bijbel kijken heeft op hoe we een tekst lezen en begrijpen. We lezen oude teksten uit andere talen en culturen, terwijl we zelf onze opvoeding, ervaringen, ideeën en vragen meenemen wanneer we de Bijbel openen. Nog voordat iemand de Bijbel gaat lezen, kunnen er al allerlei beelden bestaan over God, geloof en de Bijbel. Die kunnen gevormd zijn door onze opvoeding, cultuur, de maatschappij waarin we leven, dingen die we hebben meegemaakt of ideeën en vooroordelen die we onderweg hebben meegekregen, en ook kerkelijke tradities en theologische overtuigingen kunnen invloed hebben op de manier waarop we lezen.
Dat begon ik ook bij mezelf te herkennen. De manier waarop ik had geleerd om naar God en geloof te kijken, beïnvloedde ongemerkt welke vragen ik stelde, waar mijn aandacht naartoe ging, welke accenten ik legde en hoe ik teksten met elkaar verbond. Dat hielp mij beter te begrijpen hoe mensen dezelfde Bijbel kunnen lezen en toch tot verschillende conclusies kunnen komen.
Daardoor groeide bij mij het verlangen om opnieuw terug te gaan naar de Bijbel zelf en zoveel mogelijk te leren begrijpen wat een schrijver binnen zijn eigen wereld wilde overbrengen. In welke historische en culturele wereld werd een tekst geschreven? Wat betekenden bepaalde woorden en beelden voor de mensen van toen? Welke plaats heeft een gedeelte binnen het Bijbelboek? Wat voor soort tekst lees ik? Is het een vertelling, gedicht, wet, profetie of brief, en wat betekent dat voor de manier waarop ik de tekst lees? Wat wilde de schrijver overbrengen? En hoe is een tekst verbonden met wat eerder in de Bijbel gebeurt en met wat later volgt?
We kunnen nooit helemaal in de schoenen staan van mensen die duizenden jaren geleden leefden. We kunnen wel proberen om zo dicht mogelijk bij de tekst en de wereld waarin deze is ontstaan te komen en van daaruit te begrijpen wat de schrijver wilde overbrengen en wat een tekst binnen die context betekende.
Voor mij begint daar ook de vraag wat een tekst vandaag betekent. Eerst proberen te begrijpen wat er toen werd gezegd en waarom, en van daaruit ontdekken wat die woorden voor ons vandaag betekenen.
Terug naar het begin: de grote lijn
Door op deze manier te gaan lezen, ontdekte ik hoeveel betekenis en diepgang er in de Bijbel zit. Vooral bij Genesis begon ik te beseffen hoe belangrijk de eerste hoofdstukken zijn voor de rest van de Bijbel. In Genesis 1–11 wordt als het ware het fundament gelegd voor de grote lijn die door de hele Bijbel heen loopt.
We leren wie God is, wat Zijn bedoeling is met de mens en Zijn schepping en welke plaats en roeping Hij de mens daarin geeft. Tegelijkertijd zien we wat er gebeurt wanneer mensen Gods wijsheid loslaten en zelf gaan bepalen wat goed en kwaad is. De gevolgen daarvan verspreiden zich steeds verder in gebroken relaties, geweld en dood.
Maar God geeft Zijn bedoeling met de mens en Zijn schepping niet op. Vanaf Abraham zien we hoe Hij door de geschiedenis heen verder werkt aan wat Hij vanaf het begin voor ogen heeft. Hij vormt Israël en blijft trouw ondanks menselijke ontrouw. In Jezus komen deze lijnen samen. Door Zijn dood en opstanding breekt Hij de macht van zonde en dood, en door de Geest vernieuwt God mensen naar Zijn beeld. Uiteindelijk loopt deze lijn uit op de vernieuwde schepping waarin God bij de mensen woont en Zijn bedoeling met de mens en Zijn schepping wordt voltooid.
De eerste hoofdstukken van Genesis helpen om de rest van de Bijbel te begrijpen. Wat daar begint, loopt door de hele Bijbel heen en komt uiteindelijk uit bij een schepping waarin God bij de mensen woont en Zijn bedoeling met de mens en Zijn wereld wordt voltooid.
De Bijbel als één samenhangend geheel
Toen ik vanuit Genesis verder ging lezen, begon ik ook bekende gedeelten binnen een groter geheel te zien. De Tien Geboden ging ik bijvoorbeeld anders lezen toen ik keek naar de plaats die ze binnen Exodus hebben. God heeft Israël eerst uit Egypte bevrijd, brengt hen bij de Sinaï en roept hen om als Zijn volk onder de volken te leven. De geboden laten zien hoe dat leven met God en met elkaar eruitziet. Daarin komt veel samen van wat eerder in Genesis al zichtbaar werd over Gods karakter en de roeping van mensen om Hem in deze wereld te vertegenwoordigen.
De profeten roepen Israël steeds terug naar trouw aan God en een leven van recht, liefde en zorg voor de ander. Wanneer Jezus Zijn leerlingen later onderwijst in de Bergrede, krijgen veel van deze thema’s verder vorm. De roeping om Gods karakter zichtbaar te maken in de wereld komt daarin opnieuw naar voren.
Ook het Onze Vader kreeg daardoor veel meer betekenis. Jezus leert Zijn leerlingen bidden dat Gods naam geheiligd wordt, Zijn Koninkrijk komt en Zijn wil gedaan wordt op aarde zoals in de hemel. Vervolgens gaat het gebed over dagelijks brood, vergeving, verleiding en onze afhankelijkheid van God. Het raakt onze relatie met de Vader, onze relatie met elkaar en het leven als leerling van Jezus. In een paar regels komen veel lijnen uit de Bijbel bij elkaar.
Door deze gedeelten naast elkaar te lezen, begon ik steeds meer de samenhang te zien en hoe deze verschillende thema’s deel uitmaken van een grotere lijn die door de Bijbel heen loopt.
Wat je hier kunt lezen
De bijbelstudies die ik hier deel komen voort uit de manier waarop ik de Bijbel lees en onderzoek. Daarbij leer ik veel van het onderwijs van o.a. The Bible Project en Tim Mackie, Christopher J.H. Wright, Michael S. Heiser, T. Desmond Alexander, Ray Lubeck en Carmen Imes. Hun onderwijs heeft mij geholpen om meer aandacht te krijgen voor de historische, culturele en literaire context van de Bijbel en voor de grote lijnen die de verschillende Bijbelboeken met elkaar verbinden.
Ik kijk naar de historische, culturele en literaire context van een tekst, naar de plaats binnen het Bijbelboek en naar woorden, beelden en thema’s die door de Bijbel heen terugkomen. Soms begint een onderwerp al in Genesis en komt het later opnieuw terug in de Torah, de profeten, de Psalmen, het onderwijs van Jezus of de brieven. Door die gedeelten naast elkaar te lezen, probeer ik te begrijpen hoe een thema zich door de Bijbel heen ontwikkelt en welke plaats het heeft binnen het grotere geheel.
Hier deel ik bijbelstudies over Bijbelboeken, Bijbelse thema’s, bekende Bijbelverzen en Bijbelse kernwoorden. Daarnaast loop ik Bijbelboeken stap voor stap door. Daarbij kijk ik naar de opbouw van het boek, wat er binnen het boek gebeurt en welke plaats het heeft binnen de grotere samenhang van de Bijbel.
Blijven lezen en ontdekken
Bij het maken van deze studies blijf ik zelf ook leren en nieuwe dingen ontdekken. Voor mij is het bestuderen van de Bijbel iets waarin je nooit uitgeleerd raakt.
De studies die ik hier deel kunnen het zelf lezen van de Bijbel nooit vervangen. Mijn hoop is dat ze uitnodigen om zelf verder te lezen, verbanden te ontdekken en steeds terug te keren naar de Bijbel. Daar leren we God steeds beter kennen en mogen Zijn Woord en Geest ons vormen in hoe we kijken, denken en leven als leerlingen van Jezus.
Maak jouw eigen website met JouwWeb